با این کارهای غلط، ظهور عقب میماند
همیشه میپرسیم چرا امام زمان(عج) ظهور نمیکند، اما کمتر جرئت میکنیم بپرسیم ما چه کردهایم که ظهور به تأخیر افتاده است. انتظار، فقط دعا و مناسبت نیست؛ آینهای است که رفتار فردی و جمعی ما را بیرحمانه نشان میدهد.
همیشه میپرسیم چرا امام زمان(عج) ظهور نمیکند، اما کمتر جرئت میکنیم بپرسیم ما چه کردهایم که ظهور به تأخیر افتاده است. انتظار، فقط دعا و مناسبت نیست؛ آینهای است که رفتار فردی و جمعی ما را بیرحمانه نشان میدهد.
گاهی با اطمینان میگوییم «چرا امام زمان(عج) ظهور نمیکند؟» اما کمتر میپرسیم «ما چه کردهایم که ظهور به تأخیر میافتد؟». انتظار، فقط دعا و مناسبت تقویمی نیست؛ آینهای است که رفتار جمعی ما را بیپرده پیش چشم میگذارد. اگر این آینه را جدی بگیریم، مصادیق نگرانکنندهای نمایان میشود.
یکی از خطاهای مزمن ما، تقلیل انتظار به احساسات مقطعی است. نیمهشعبان و دعای ندبه را دوست داریم، اما در طول سال با دروغ، بیانصافی و حقخوری کنار میآییم. جامعهای که عدالت را در گفتار میستاید اما در عمل دور میزند، منتظر واقعی نیست؛ فقط مشتاق مناسک است.
خطای دوم، دینداریِ بیاخلاق است. نماز میخوانیم، اما زبانمان میبُرد؛ روزه میگیریم، اما آبروی مردم را ارزان خرج میکنیم. از امامِ عدل میگوییم، اما در صف، اداره، بازار و فضای مجازی حق دیگران را رعایت نمیکنیم. ظهورِ عدالت با جامعهای که عدالت را تمرین نکرده، سازگار نیست.
مصادیق دیگر، عادیسازی فسادهای کوچک است. رشوه میشود «راهانداختن کار»، پارتیبازی «معرفت» و قانونگریزی «زرنگی». بعد انتظار داریم منجی بیاید و جهانی را اصلاح کند که ما حتی حاضر نیستیم در اندازه خودمان آن را درست کنیم.
خطای خطرناکتر، دشمنسازی از اخلاق به نام دین است. تندی، تحقیر، حذف و برچسبزدن را غیرت دینی مینامیم. در حالی که امام عصر(عج) قرار است مرهم زخمها باشد، نه تشدیدکننده شکافها. جامعهای که بلد نیست با هم گفتوگو کند، ظرفیت رهبری جهانی ندارد.
و شاید مهمترین مصداق، بیتفاوتی اجتماعی است. فقر را میبینیم و عبور میکنیم، تبعیض را حس میکنیم و سکوت میکنیم، ظلمهای کوچک را «به ما ربطی ندارد» میدانیم. انتظار، بدون مسئولیت اجتماعی، فقط یک شعار مذهبی است؛ نه یک پروژه تمدنی.
حقیقت تلخ اما روشنگر این است:
امام زمان(عج) برای تغییر جهان میآید، نه برای جبران تنبلی اخلاقی ما. هرجا دروغ عادی است، عدالت انتخابی است و دین از اخلاق جدا شده، ظهور عقب نمانده؛ ما عقب ماندهایم.
انتظار، پیش از آنکه چشم دوختن به آینده باشد، اصلاح امروز است. جامعهای که خودش را اصلاح نکند، حتی اگر امامش بیاید، او را تنها خواهد گذاشت.
یادداشت از رضا معممی مقدم، مدیرکل فرهنگی سازمان اوقاف و امور خیریه